06-+Η+ΣΧΕΣΗ+ΤΩΝ+ΔΥΟ+ΦΥΛΩΝ


 * : Διαβάστε τις οδηγίες που ακολουθούν

ΑΡΧΙΚΗ ΟΘΟΝΗ ΤΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ __**ΚΕΦΑΛΑΙΑ**__ __**ΠΟΥ ΑΠΑΡΤΙΖΟΥΝ ΤΗΝ ΤΕΛΙΚΗ ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΤΟΥ ΤΜΗΜΑΤΟΣ**__ __**ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1ο**__ Η γυναίκα στην Αρχαία Ελλάδα > //Στοιχειώδη εκπαίδευση: Γραφή, ανάγνωση, λυρική και επιλεγμένη επική ποίηση, χορός. Περίπου μέχρι δώδεκα χρονών. // > //Μέση και ανωτέρα εκπαίδευση: Μέχρι περίπου τα είκοσι της χρόνια εκπαιδεύεται συνήθως από την μητέρα της στην οικονομία και διαχείριση του νοικοκυριού, υφαντική, χειροτεχνία, διακοσμητική. Επίσης υπήρχαν για τις κόρες πλουσιοτέρων Αθηναίων ιδιωτικά οικοδιδασκαλεία στα οποία σπούδαζαν μουσική, κιθαρωδία, όρχηση κ.λ.π. // > //Ανωτάτη εκπαίδευση: Πλήθος ανωτάτων σχολών δεχόταν ευχαρίστως γυναίκες! // > //Επειδή η ιστορία ασχολείται κυρίως με πολέμους οι οποίοι με εξαίρεση των Αμαζόνων και ολιγοστών εξαιρέσεων άλλων γυναικών είναι ανδροκρατική, δεν έχουμε όλα τα ονόματα των γυναικών επιστημόνων. Παρ όλα αυτά υπάρχουν πάρα πολλές γυναίκες που διέπρεψαν στον χώρο της επιστήμης.(Εύα Μ.) //
 * Στην Αρχαία Αθήνα, η θέση της γυναίκας-μητέρας ήταν πολύ υποβιβασμένη. Όλη τη μέρα ήταν κλεισμένη στο σπίτι κι ασχολούνταν με τις οικιακές δουλειές. (Στέλλα Α.)
 * Τα κορίτσια μάθαιναν να ράβουν και να γνέθουν ενώ ελάχιστα εκπαιδεύονταν στη γραφή και την ανάγνωση. (Στέλλα Α.)
 * Στην Αρχαία Ελλάδα η πρώτη κύρια δυσκολία που αντιμετώπιζε ένα νεογέννητο κορίτσι ήταν να του επιτραπεί να ζήσει. Εξαρτάτο άμεσα από την απόφαση του πατέρα η έκθεση του νεογνού σε μια ερημική περιοχή, καθώς η γέννηση ενός θηλυκού μέλους θεωρείτο ανώφελο επιπρόσθετο έξοδο για τον οίκο, εφόσον μάλιστα σε ένα κατεξοχήν πατριαρχικό σύστημα κληρονομίας δεν είχε τη δυνατότητα να διατηρήσει το οικογενειακό όνομα και συνεπώς τα οικογενειακά περιουσιακά στοιχεία. (Κούρτη Α.)
 * Η ενασχόληση της γυναίκας στην πραγματικότητα ήταν η διεύθυνση όλων των πρακτικών ζητημάτων του νοικοκυριού όπως τονίστηκε από τον Ησίοδο, ενώ αρκετούς αιώνες αργότερα ο Αριστοτέλης και ο Ξενοφών θεώρησαν το γάμο εμπορική συμφωνία. (Κούρτη Α.)
 * Η γυναίκα κατά την κλασική αρχαιότητα θεωρείτο βιολογικά και ψυχολογικά πλάσμα που δεν είχε την ικανότητα να ελέγξει τον εαυτό της και να αντισταθεί σε εξωτερικά ερεθίσματα, ανάμεσα στα οποία περιλαμβάνονται και τα συναισθήματα. Στον Ιππόλυτο του Ευριπίδη, για παράδειγμα, η γυναίκα παρουσιάζεται λιγότερο ανθεκτική στις επιδράσεις της Αφροδίτης. Όμως, την πληρέστερη συζήτηση για τη γυναικεία φύση την παρουσίασε ο Αριστοτέλης, ο οποίος πίστευε ότι στη γυναικεία ψυχή είναι «παρούσα η λειτουργία της σκέψης αλλά αδρανής». Στα Νικομάχεια Ήθη μάλιστα πρότεινε ότι εξαιτίας της ηθικής της αδυναμίας έπρεπε να παντρεύεται σε νεαρή ηλικία και να κλείνεται στο σπίτι.(Κούρτη Α.)
 * Η παιδεία των γυναικών :


 * Οι αρχαίοι θεοί όρισαν οι γυναίκες να κάθονται στο **γυναικωνίτη** φυλακισμένες. Ο Ξενοφώντας γράφει σχετικά: "Για τη γυναίκα είναι προτιμότερο να ασχολείται με το σπίτι αντί να βγαίνει έξω, ενώ ο άνδρας είναι προορισμένος να φροντίζει περισσότερο για τις εξωτερικές υποθέσεις παρά για τα πράγματα του σπιτιού. Όποιος θέλει **να ανατρέψει την τάξη που όρισαν οι θεοί** και εγκαταλείψει τη θέση του, δεν γλιτώνει από την τιμωρία διότι αντί να κάμει το καθήκον του, ασχολείται με πράγματα που αρμόζουν στις γυναίκες". (Γιώργος Θ.)
 * Ο Ησίοδος αναφέρει πως **όποιος εμπιστεύεται την γυναίκα εμπιστεύεται έναν απατεώνα**. Ησίοδος, 'Εργα και Ημέρες, στχ. 375: "ος δε γυναικί πέποιθε, πέποιθ' ο γε φιλήτησιν." (Γιώργος Θ.)
 * Ο Πλάτων (Τίμαιος 42 Β) γράφει: Οποιος (άνδρας) αποτύχει σε αυτά (να ζήσει με δικαιοσύνη), **θα μεταμορφωθεί κατά τη δεύτερη γέννησή του σε γυναίκα.** (Γιώργος Θ.)
 * Στην αρχαία Σπάρτη παρά την αυστηρότερη κοινωνική οργάνωση, οι γυναίκες θεωρούνταν από τους Σπαρτιάτες πολύ σημαντικές, καθότι αυτές γεννούσαν τους μελλοντικούς πολεμιστές. Έτσι οι Σπαρτιάτισσες είχαν πολύ περισσότερα δικαιώματα από τις γυναίκες στην Αθήνα .(Μάνος Γ.)
 * Στα Ομηρικά Έπη, στη Μινωική και στη Μυκηναϊκή εποχή, οι γυναίκες είναι σε πολύ καλή μοίρα. Αγαπούν την οικογένειά τους, συζητούν ελεύθερα μαζί με τους άντρες, επικρατεί η μονογαμία, ο γάμος είναι ιερός και αδιάλυτος, η γυναίκα μπορεί να διαλέξει τον άντρα της, οι συζυγικές σχέσεις βασίζονται σε αμοιβαία αγάπη και εκτίμηση και οι τρόποι συμπεριφοράς των συζύγων παρουσιάζονται απλοί, ευγενικοί και εγκάρδιοι. Η πολυτεκνία θεωρείται μεγάλο αγαθό και ευτυχία, ενώ η ατεκνία μεγάλη συμφορά και εκδήλωση θεϊκής τιμωρίας.(ΑντώνηςΤ)
 * //Στην αρχαία Ελλάδα και ιδιαίτερα στην Αττική, μοναδικός φορέας δικαιωμάτων συμμετοχής στα κέντρα λήψης αποφάσεων για τα κοινά, ήταν ο άνδρας. Προορισμός της γυναίκας ήταν η γέννηση παιδιών για την εξασφάλιση της διαδοχής στην πατρική κυριαρχία. Οι γυναίκες είχαν την ευθύνη του σπιτιού που για τις πλούσιες ήταν η επίβλεψη των σκλάβων. (Λήδα Α.) //
 * //Στην αρχαία Ελλάδα συναστούμε και φεμινιστικά παραδείγματα που προκάλεσαν έντονη αντίδραση αλλά και θαυμασμό. Σημαντικό είναι το παράδειγμα της «Λυσιστράτης». Η Λυσιστράτη ήταν αυτή που οργάνωσε τις γυναίκες σε μια αντιπολεμική διαμαρτυρία. Μάλιστα ,η Λυσιστράτη παρότρυνε τις γυναίκας απέχουν από κάθε σεξουαλικής δραστηριότητα, προκειμένου οι άνδρες να σταματήσουν τους καταστρεπτικούς πολέμους. (Λήδα Α.) //

__** ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2ο **__ Η γυναίκα στο Βυζάντιο > Άννα Κομνηνή > Στον πρόλογο της Αλεξιάδος της θρηνεί, > για την χηρεία της η Άννα Κομνηνή. > Εις ίλιγγον είν' η ψυχή της. "Και > ρείθροις δακρύων", μας λέγει, "περιτέγγω > τους οφθαλμούς....Φευ των κυμάτων" της ζωής της, > "φευ των επαναστάσεων". Την καίει η οδύνη > "μέχρις οστέων και μυελών και μερισμού ψυχής". > Όμως η αλήθεια μοιάζει που μια λύπη μόνην > καιρίαν εγνώρισεν η φίλαρχη γυναίκα: > έναν καημό βαθύ μονάχα είχε > (κι ας μην τ' ομολογεί) η αγέρωχη αυτή Γραικιά, > που δεν κατάφερε, μ' όλην την δεξιότητά της, > την Βασιλείαν ν' αποκτήσει¨μα την πήρε > σχεδόν μέσ' απ' τα χέρια της ο προπετής Ιωάννης.(Δαφνη Α.) __** ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3ο **__ Η γυναίκα στην Ενετοκρατούμενη Κρήτη > >
 * ===== Η γυναίκα της βυζαντινής περιόδου ζούσε το μεγαλύτερο διάστημα της ζωής της στο σπίτι. Οι έξοδοι, πάντα με συνοδεία, για την εκκλησία, τα πανηγύρια και το λουτρό, καθώς και οι επισκέψεις σε συγγενικά πρόσωπα, ήταν οι μόνες κοινωνικά αποδεκτές δραστηριότητες της γυναίκας έξω από το σπίτι. (Μαίρη Κ.)=====
 * ===== Ως προς την επαγγελματική τους άσκηση οι γυναίκες των φτωχότερων κοινωνικών στρωμάτων δούλευαν στα χωράφια και στα εργαστήρια της οικογένειάς τους. (Μαίρη Κ.) =====
 * ===== Οι γνώσεις της περιορίζονταν στη γραφή και την ανάγνωση. Κάποιες γυναίκες, αναλογικά ελάχιστες, αποκτούσαν και ευρύτερη μόρφωση. (Μαίρη Κ.)=====
 * //Στα πρώτα χρόνια του Βυζαντίου η ζωή της γυναίκας καθοριζόταν από τη ρωμαϊκή νομοθεσία και τις ανατολικές συνήθειες. Ήταν υποταγμένη στον πατέρα της πρώτα και στον άντρα της στη συνέχεια. Τα κορίτσια επιτρέπονταν να παντρευτούν από τα 12 ( τα αγόρια από τα 14)και πάντα με τη συγκατάθεση του πατέρα τους. (Τόνια Π.)//
 * ======Παρ' όλα αυτά δεν ήταν λίγες οι ξεχωριστές προσωπικότητες βυζαντινών γυναικών που έπαιξαν καθοριστικό ρόλο στην πολιτική και κοινωνική ζωή της εποχής τους, όπως η αυτοκράτειρα Θεοδώρα, η αυτοκράτειρα Ελένη, η Ιουλιανή Ανικία και άλλες(Δάφνη Α.)======
 * Η ζωή της Άννας της Κομνηνής της Πορφυρογέννητης πριγκίπισσας είναι ενδεικτική αυτού του πάθους για εξουσία και μόρφωση. Ο Κ. Π. Καβάφης αποτυπώνει τη δυναμική προσωπικότητά της:
 * Όσον αφορά το γάμο και συγκεκριμένα το διαζύγιο ο Μέγας Κωνσταντίνος εξέδωσε το 331 τον ακόλουθο νόμο: Όταν μια γυναίκα στείλει αναγγελία διαζυγίου, θα πρέπει να ερευνώνται μόνο οι ακόλουθες κατηγορίες: υπάρχουν αποδείξεις ότι αυτός είναι φονιάς, μάγος ή τυμβωρύχος; Αν ναι, τότε αυτή η γυναίκα θα πρέπει να επαινείται και να ανακτά όλη την προίκα της. Αν όμως έχει στείλει αναγγελία διαζυγίου για λόγους ανεξάρτητους από αυτές τις τρεις κατηγορίες, θα πρέπει να αφήσει ακόμη και την τελευταία της φουρκέτα στο σπίτι του συζύγου της και να εκτοπισθεί σε κάποιο νησί για τη μεγάλη της έπαρση. Αν οι άνδρες στείλουν αναγγελία διαζυγίου, θα πρέπει να ερευνηθούν οι εξής τρεις κατηγορίες: επιθυμούν να αποκηρύξουν μια μοιχαλίδα, μάγισσα ή μαστροπό; Αν κάποιος άνδρας διώξει τη σύζυγό του η οποία δεν έχει αποδεδειγμένα σχέση μ’ αυτές τις κατηγορίες, θα πρέπει να της επιστρέψει όλη την προίκα και ο ίδιος να μην ξαναπαντρευτεί.(Δάφνη Α.)
 * Δεν ήταν ευπρεπές να κάθεται στο ίδιο τραπέζι με τους άνδρες, παρά μόνο αν ήταν πολύ στενά συγγενικά της πρόσωπα, όπως για παράδειγμα ο πατέρας, ο σύζυγος και οι αδελφοί. Συχνά έτρωγε σε χωριστή αίθουσα, όπως σε χωριστά δωμάτια από τους άντρες περνούσε την ημέρα της.(Έλενα Μ.)
 * Για το γάμο της φρόντιζαν οι γονείς. Συχνά μάλιστα βοηθούσαν στην επιλογή του συζύγου οι προξενήτρες, που είχαν ως αμοιβή ποσοστά από την προίκα. Η θέση της συζύγου ήταν άσχημη. Οι χριστιανικές αρχές που καθόριζαν τις λειτουργίες της βυζαντινής κοινωνίας εξασφάλιζαν μία αξιοπρεπή ζωή στην παντρεμένη γυναίκα.(Έλενα Μ.)
 * Στον επαγγελματικό τομέα ο ρόλος της γυναίκας ήταν μικρός. Οι γυναίκες των φτωχότερων κοινωνικών στρωμάτων δούλευαν στα χωράφια και στα εργαστήρια της οικογένειάς τους. Λίγες γυναίκες, μορφωμένες, ήταν ιατροί που θεράπευαν το γυναικείο πληθυσμό. Άλλες, οι λεγόμενες κοινές, ζούσαν στα μιμαρεία και στα καπηλειά.(Έλενα Μ.)
 * Στην εποχή του βυζαντίου δεν ήταν τόσο ανήκουστο να υπάρχουν γυναίκες συνθέτες στην κοσμική μουσική του βυζαντίου ή ακόμα και στην ψαλτική τέχνη όπως είναι σήμερα. Φυσικά η ύπαρξη ανδρών συνθετών υπερτερεί αισθητά χωρίς όμως να αποκλείεται και η παρουσία των γυναικών παρόλο που στην πρώτη εκκλησία η απαγόρευση των γυναικών στην λατρεία απαγορεύται από τον Απόστολο των εθνών Παύλο στην προσ Κορινθίουσ Α' επιστολή. Έτσι λοιπόν από τουσ πρώτους αιώνες μαρτυρείται η συμμετοχή γυναικών στη λατρεία της εκκλησίας ως διακόνισσες να ψάλλουν διάφορους ύμνους, πράγμα το οποίο φανερώνει ότι η υπαγόρευση του Αποστόλου Παύλου δεν εφαρμόστηκε στην πρακτική της εκκλησσίας (Ερνέστο Ν.)
 * Αναμφισβήτητα ο 9ος αιώνας επισκιάζεται από την παρουσία της σημαντικότερης ίσως γυναίκας μελουργού της λεγομένης Κασσίας, της οποίας ο βίος έχει επισκιαστεί ακόμα και με παραμυθολογήματα ανάλογα με εκείνα του επίσης βυζαντινού μελουργού Ιωάννη Παπαδόπουλου του Κουκουζέλη και Μαίστορος. Η μελουργός Κασσία λοιπόν γεννημένη στα 810 περίπου με σπουδαία για την εποχή της μόρφωση ήταν συνθέτης μουσικής και στίχων όχι μόνο εκκλησιαστικών αλλά και κοσμικών ( Ερνέστο Ν.)
 * Οπωσδήποτε, η γυναικεία παρουσία στη βυζαντινή κοινωνία συνέβαλε στη διαμόρφωσή της σε μια εποχή κατά την οποία το γυναικείο ιδεώδες συνδέεται στενά με τη φιλανθρωπία και την κοινωνική πρόνοια, σε αντίθεση με το ανδρικό ιδεώδες που σχετίζεται με πολέμους και βιαιότητες. (Ερνέστο Ν.)
 * //Η γυναίκα στη βενετοκρατούμενη Κρήτη αναλαμβάνει την ανατροφή και διαπαιδαγώγηση των παιδιών, καλλιεργεί τις παραδόσεις, που αποτελούν το στήριγμα του υπόδουλου Κρητικού λαού και διατηρεί αναλλοίωτο το εθνικό και θρησκευτικό φρόνημα. Συμμετέχει στις θρησκευτικές και κοινωνικές εκδηλώσεις και η ζωή της αποκτά μεγαλύτερο ενδιαφέρον. (Τόνια Π.) //
 * //Φροντίζει για τον καλλωπισμό της, αλλά παρά την φιλαρέσκειά της η συμμετοχή της στις διάφορες εξεγέρσεις κατά των κατακτητών δεν είναι αμελητέα. (Τόνια Π.) //
 * //H ////γυναίκα στη Eνετοκρατούμενη Κρήτη έπαιρνε ενεργό μέρος στις δραστηριότητες της οικονομικής ζωής. Δικαίωμα δικαιοπραξίας η γυναίκα αποκτά μαζί με την ενηλικίωσή της, στα 18. Συχνά παντρεύεται και πριν τα 15, και για την αξία της προίκας της γίνεται εκτίμηση από εμπειρογνώμονες. Οι εκτιμήσεις προικών αποκαλύπτουν τον πλούτο των αστών και επιβεβαιώνουν τον Oλλανδό περιηγητή του 17ου αιώνα που περιγράφει τα μετάξια και τις αραχνοΰφαντες δαντέλες στη φορεσιά των γυναικών, τα μαργαριταρένια τους στολίδια και τα κατάφορτα από διαμάντια χέρια τους. Οι γυναίκες συντάσσουν δική τους διαθήκη λόγω ηλικίας, λόγω ασθένειας ή λόγω εγκυμοσύνης. Παράλληλα είναι και εκτελέστριες διαθήκης, ενώ δίνουν ή λαμβάνουν εξουσιοδοτήσεις. (Εύα Μ.) //
 * //Στις συμβάσεις εργασίας που συνάπτουν γυναίκες μνημονεύονται τα εξής γυναικεία επαγγέλματα: τροφός, υπηρέτρια, υφάντρα, ράφτρα, βυρσοδέψις, τσαγκάρισσα, ταβερνάρισσα -αλλά και μαμή και πρακτική γιατρός. Η αμοιβή του άντρα μπορούσε να είναι ακόμη και τριπλάσια από τη γυναικεία. Γυναίκες αναφέρονται, μόνες ή συνεταιρικά, να ασχολούνται με το εμπόριο ή να είναι δανείστριες. (Εύα Μ.) //
 * Η εκφορά στην Κρήτη λεγόταν, όπως και σήμερα σε διάφορους τόπους, «ξόδι», οι νεκροφόροι «σηκωταί» το φέρετρο «κιβούρι». Με διάταγμα του δούκα της Κρήτης που εκδόθηκε το 1356, απαγορεύτηκε η συμμετοχή μοιρολογητριών στην πρόθεση, εκφορά και κηδεία. Οι γυναίκες που παραβίαζαν την απαγόρευση, αλλά και αυτοί που τις προσκαλούσαν, τιμωρούνταν σύμφωνα με το νόμο. Το ίδιο διάταγμα επέβαλλε σοβαρούς περιορισμούς στον αριθμό των προσώπων που μπορούσαν να συμμετέχουν στην εκφορά του λειψάνου, καθώς και στους δρόμους περιφοράς της σορού. (Κατερινα Π.)
 * Η Κρήτη ευτύχησε να μείνει περισσότερο χρόνο από την τουρκική κυριαρχία. Η Ενετική κατοχή(1209- 1669)δεν εμπόδισε την πνευματική ανάπτυξη, ίσα ίσα η άνετη και τακτική επικοινωνία με τη Δύση και κυρίως με την Ιταλία επέτρεψε να περάσει η ευεγερτική πνοή της Αναγέννησης στην Κρήτη. Έτσι ένας παλιός κόσμος, ο μεσαιωνικός, αλλάζει και ένας καινούργιος διαμορφώνεται; και ένας νέος ανθρώπινος τύπος δημιουργείται βασισμένος σε μια ελεύθερη, υπεύθυνη προσωπικότητα. Οι ηρωήδες της έξοχης λογοτεχνίας της Κρήτης( όπως η Βοσκοπούλα,η Ερωφίλη, η Αρετούσα, ) απεικονίζουν την υψηλή κοινωνική και πνευματική θέση της γυναίκας αυτά τα χρόνια.(Κατερίνα Π.)
 * Η Κρήτη, ιδιαίτερα στα τελευταία χρόνια της Ενετοκρατίας, είχε γνωρίσει μία ανέλπιστα μεγάλη περίοδο ειρήνης, η οποία είχε επιτρέψει την ανάπτυξη όχι μόνο έντονης οικονομικής δραστηριότητας, αλλά και αξιοθαύμαστης πολιτιστικής ζωής. Στις κρητικές πόλεις το ελληνκό στοιχείο, που απολάμβανε (από τα τέλη του 16ου αι.) κάποια άνεση και σχετική ελευθερία, άρχισε σιγά σιγά να γίνεται επικρατέστερο έναντι της «φραγκικής μειοψηφίας». Παλαιοί Βενετοί ευγενείς έχουν είδη εξελληνιστεί και διοχετεύουν στους κύκλους των Ελλήνων συμπατριωτών τους την αναγεννησιακή πολιτιστική παράδοση των οικογενειών τους. Η μακρόχρονη ,λοιπόν, δυτική επίδραση, που συνδυάστηκε γόνιμα με την πλούσια βυζαντινή παράδοση των αυτόχθονων,έδωσε και στη γυναίκα μια νέα θέση στην κοινωνική και πολιτιστική παράδοση της μεγαλονήσου.

__** ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4ο **__ Η γυναίκα στην Τουρκοκρατία // Μίαν Κυριακήν και μιαν αυγή, μίαν εορτή μεγάλη // // Επήραν του Παπά-Βορειά τες τρεις του θυγατέρες. // // Στην Κρήτη σκλαβωθήκανε, με τα καράβια φεύγουν, // // Κι η μάνα, κύρης και δικοί κλαίνε και δεν αρνεύγουν... // // Χαιρέτα μου τη μάνα μου, προσκύνα μου τον κύρη // // Και πε του πως ο βασιλιάς, γυναίκα του με πήρε. // // Θέλει γενιά χριστιανική και φλέγ’ από την Κρήτη, // // Μ’ αφήνω και παραγγελιά των εδικολογιώ μου, // // Να πολεμούνε την Τουρκιά και να τηνε ζυγώνουν. // // Γιατί ήρθε μ’ επιβουλιά, σκλαβώνει και τουρκεύγει // // Και σαν το Χάρ’ αλύπητα σκοτώνει, μακελεύγει... (Αντωνέλα Δ.) //
 * Κατά την Τουρκοκρατία οι γυναίκες κατείχαν χειρότερη κοινωνική θέση ακόμη και από τους δούλους. Χαρακτηριστικά είναι τα λεγόμενα της ελληνίδας φεμινίστριας Καλλιρρόης Παρρέν: Η γυνή δουλικώτερον και των δούλων αυτών διήγε βίον. Κλεισμένη εντός γυναικωνιτών, ουδέποτε εξέρχεται ασκεπής του οίκου. Και μόνο ούτω σώζεται από τας κατακτητικάς ορέξεις και τον εξανδραποδισμόν των τυρράνων. (Αντωνέλα Δ.)
 * Παρά τις εγγυήσεις του Μωάμεθ του 2ου σημειώθηκαν απαγωγές ωραίων Ελληνίδων που είχαν την ατυχία να κινήσουν το ενδιαφέρον διάφορων ισχυρών Τούρκων. Αυτές οι απαγωγές μάλιστα νομιμοποιήθηκαν με μια διάταξη του Οθωμανικού δικαίου που όριζε ότι κάθε πολίτης μπορούσε να πάρει ως «προσωρινή σύζυγο» όποια Ελληνίδα του άρεσε και στη συνέχεια, αν ήθελε, να τη διώξει. (Αντωνέλα Δ.)
 * Ακόμη πολλές γυναίκες έπεφταν θύματα βίαιων εξισλαμισμών οι οποίοι έχουν περάσει και στα δημοτικά τραγούδια:
 * ======Κατά την περίοδο της τουρκοκρατίας η γυναίκα ως σύζυγος και ως μητέρα μένει σπίτι. Τα κορίτσια ασχολούνται με το κέντημα και το ράψιμο υπό την καθοδήγηση των μητέρων τους και βρίσκονται κάτω από την απόλυτη εξάρτηση των γονιών τους. Και καθότι ο έρωτας θεωρείτο μεγάλη αμαρτία οι γονείς έβρισκαν το γαμπρό για τις κόρες τους και τις πάντρευαν σε μικρή ηλικία .(Μελίνα Π.)======
 * ======Η πρώτη και η κυριότερη φροντίδα των Ελληνίδων ήταν να μένουν κατά το δυνατό αόρατες.Δεν έβγαιναν σχεδόν ποτέ από το σπίτι,όσες δεν ήταν υποχρεωμένες να πάνε στα χωράφια,ενώ οι πλουσιότεροι έχτιζαν μέχρι και εκκλησάκια στον περίβολο των σπιτιών τους, ώστε οι γυναίκες της οικογένειας να εκτελούν εκεί,αθόρυβα και διακριτικά,τα θρησκευτικά τους καθήκοντα.(Μελίνα Π.)======
 * Στις σπανιότατες περιπτώσεις που χρειαζόταν να βγουν έξω,συνήθως για να πάνε στο δημόσιο λουτρό και στην εκκλησία, όχι μόνο συνοδεύονταν από άντρες αλλά τύλιγαν το κεφάλι και ένα μέρος του προσώπου τους με μια λευκή μαντίλα, όταν δεν προτιμούσαν να φορέσουν τον οθωμανικό φερετζέ, έτσι ώστε να μη διαφέρουν καθόλου από τις Τουρκάλες.(Μελίνα Π.)

Η μητέρα λόγω της κρίσιμης κατάστασης του πολέμου, δεν ήταν σε θέση να διαπαιδαγωγήσει σωστά τα παιδιά της, μιας και κυρίαρχος φόβος και ιδέα ήταν να αποτρέψει ενδεχόμενη αρπαγή τους από τους Τούρκους.(Πέτρος Μ.)

2. Επίσης ο ρόλος της γυναίκας στην τουρκοκρατία ήταν σημαντικός .Η γυναίκα ανέθρεψε τα παιδιά της και διατήρησε την ελληνική παράδοση. Συμμερίστηκε την τύχη των αγωνιζόμενων στα βουνά. (Πέτρος Μ.) 3. Κατά την περίοδο της Τουρκοκρατίας η θέση της γυναίκας δεν θα μπορούσε τυπικά να αλλάξει. Έξω από το σπίτι βοηθά σε ποιμενικές δουλειές. Με την ληψανδρεία αναλαμβάνει υποθέσεις οικογενειακές. Παίρνει μέρος σε πράξεις αυτοθυσίας -Σουλιώτισσες –(Πέτρος Μ.) >
 * //Στη διάρκεια της τουρκοκρατίας, η θέση της Ελληνίδας τυπικά τουλάχιστον άλλαξε. Η γυναίκα βρίσκεται εκτός σπιτιού βοηθώντας σε γεωργικές δουλειές, αλλά και σ' άλλες πιο βαριές, ιδιαίτερα στην Πελοπόννησο, Σιγά, σιγά αρχίζει να εργάζεται στις βιομηχανίες και ιδιαίτερα στα υφαντουργεία και τα κλωστήρια ως προέκταση των οικιακών τεχνών. ////<span style="font-family: Arial,sans-serif; font-size: 12pt;">Αποκτά εμπειρίες και αντιστέκεται στον τουρκικό ζυγό (Μαυρογένους, Μπουμπουλίνα). (Λήδα Α.) //

__** ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5ο **__ Η γυναίκα κατά το 19ο αιώνα .
 * Εφόσον της επιτρεπόταν να ζήσει και να ανατραφεί, η θέση της αθηναίας κόρης ήταν μέσα στο σπίτι.Η εκπαίδευση της γυναίκας στην Αθήνα ήταν θεσμικά ανύπαρκτη, εκτός και αν φρόντιζε διαφορετικά ο κύριός της και η ουσιαστική συμμετοχή της στην κοινότητα αναδεικνυόταν κυρίως σε τελετές θρησκευτικού χαρακτήρα, όπως τα Θεσμοφόρια. (Ηρώ Β.)
 * Επιπλέον, το γεγονός ότι η γυναίκα πιθανώς δεν αγαπούσε το σύζυγο που της επιβαλλόταν, δε θεωρείτο σημαντικό από τους Αθηναίους. Υπό κανονικές συνθήκες ο γάμος δε θεμελιωνόταν πάνω σε αμοιβαία αισθήματα αγάπης, αλλά ήταν μια καλή επένδυση για το μέλλον. Η αγάπη και ο σεβασμός ήταν κάτι που αναμενόταν με την πάροδο του χρόνου. (Ηρώ Β.)
 * Στο σπίτι ενός αθηναίου πολίτη το μικρό κορίτσι μεγάλωνε με τη φροντίδα μιας τροφού και περνούσε το μεγαλύτερο μέρος του χρόνου του στα γυναικεία διαμερίσματα, την πεμπτουσία του γυναικείου χώρου, όπου συνήθως οι μητέρες μεγάλωναν τα παιδιά τους και ασχολούνταν με την υφαντική. Ωστόσο, η ενασχόληση της γυναίκας στην πραγματικότητα ήταν η διεύθυνση όλων των πρακτικών ζητημάτων του νοικοκυριού όπως τονίστηκε από τον Ησίοδο, ενώ αρκετούς αιώνες αργότερα ο Αριστοτέλης και ο Ξενοφών θεώρησαν το γάμο εμπορική συμφωνία.

1)Οι γυναίκες πρωταγωνιστούν σε έργα μεγάλων τραγικών, αλλά οι γυναίκες ως το 1917  στην Ελλάδα δεν μπορούσαν να αναλάβουν άλλο δημόσιο ρόλο εκτός από αυτόν της  δασκάλας 11 . Ο Σωκράτης μέσα από την πένα του Πλάτωνα αναγνωρίζει ότι δασκάλα  του ήταν η Ασπασία, μια γυναίκα που ανοιχτά δίδασκε την ισότητα των φύλων(Μιχάλης Μ.)  2)Στο 19 ο και 20 ό αιώνα οι γυναίκες στην Ελλάδα συμμετέχουν στον Αγώνα Ανεξαρτησίας, ο Σολωμός με την ποίησή του αναδεικνύει τη θέση της γυναίκας από φίλη (Ξανθούλα), από κατατρεγμένη (Φαρμακωμένη), από μάνα, σε προσωποποίηση της Ελευθερίας, είτε να περπατάει στων Ψαρών την ολόμαυρη ράχη είτε ως Φεγγαροντυμένη να φέρνει το μήνυμα της ελευθερίας στο πολιορκούμενο Μεσολόγγι. Σε πολλούς νεοέλληνες δημιουργούς η γυναίκα δεν είναι παρά για το σπίτι ή για να εμπνέει τον έρωτα, πέρα από μάνα και αδελφή (Καζαντζάκης)(Μιχάλης Μ.) 3)Ο κανόνας στις παραδοσιακές κοινωνίες μέχρι το 19ο ήταν ότι η γυναίκα είναι κατώτερη από τον άνδρα και ανήκε στην εξουσία του. Η μεγάλη αλλαγή ήρθε τον 19ο αιώνα όταν η γυναίκα άρχισε να εργάζεται έξω από το σπίτι. Παρά τις άθλιες συνθήκες δουλειάς, το εξοντωτικό ωράριο και την απάνθρωπη μεταχείριση άρχισε να κατακτά τη θέση της στην κοινωνία. Στην Ελλάδα, το 1868-1870 η Αιμιλία Κτενά και η Καλλιρρόη Κεχαγιά ζήτησαν ίση αμοιβή για ίση εργασία. (Μιχάλης Μ.) <span style="background-color: white; font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 9pt;">Η θέση της γυναίκας στην τέχνη υπήρξε μέχρι το λυκαυγές του μοντερνισμού σταθερή: ήταν το θέμα του έργου ή η πηγή έμπνευσης για τον καλλιτέχνη. Τα παραδείγματα των γυναικών που κατόρθωσαν να γίνουν δημιουργοί καταστρατηγώντας αυτό τον κανόνα είναι ελάχιστα στην ευρωπαϊκή τέχνη από την Αναγέννηση μέχρι τα τέλη του 19ου αιώνα.(ΑντώνηςΤ)

__** ΚΕΦΑΛΑΙΟ 6ο **__ Η γυναίκα κατά τους 20ο και 21ο αιώνα

> 1)Διεκδικούν θέσεις σε όλα τα επίπεδα ακόμα και σε παραδοσιακά ανδρικά επαγγέλματα(πιλότοι,στρατιωτικοί,οδηγοί ταξί-λεωφορείων κ.α.Εκεί όμως που διαπρέπει η γυναίκα είναι στην εκπαίδευση.(Κατερίνα Β.) > 2)Οι γυναίκες έχουν πια τις απαραίτητες ικανότητες για να διαχειρισθούν τις ανθρώπινες σχέσεις και την οικογένεια.Διαθέτοντας το χάρισμα να διαισθάνονται τα κίνητρα και τις προβλέψεις πίσω από τα λόγια και την συμπεριφορά,μπορούν να προβλέπουν έγκαιρα και να αποτρέπουν δυσάρεστες εξελίξεις.(Κατερίνα Β.) > 3)Τέλος,οι γυναίκες συνεχίζουν να υφίστανται σωματική και ψυχολογική βία τόσο στην οικογένεια όσο και στην ευρήτερη κοινωνία.(Κατερίνα Β.) > A) Όταν ο 20ος αιώνας έφτασε στην δύση του, η γυναίκα κατάφερε να κερδίσει πλήρη πολιτικά δικαιώματα και την νομική της ισοτιμία. Έτσι, ίδρυσε γυναικεία σωματεία, που ως κίνητρο για την δημιουργία τους ορίστηκε το ενδιαφέρον, η αγωνία ενός αριθμού γυναικών, όσον αφορά προβλήματα ειρήνης, δημοκρατίας, αλλά και επικαιρότητας.(Μαριέττα Μ.) > B) Κάθε γυναίκα για να θεωρείται επιτυχημένη σήμερα θα πρέπει να συγκεντρώνει ικανότητες και δεξιοτεχνίες με δεδομένο τους πολλαπλούς ρόλους που υποστηρίζει, να επιβεβαιώνει κοινωνικά, επαγγελματικά και οικογενειακά αν και σχολιάζεται από τους άλλους τόσο για τα θετικά όσο και για τα αρνητικά της προσωπικότητας της.(Μαριέττα Μ.) > Γ) Σήμερα θεωρείται αυτονόητο πλέον για μια γυναίκα να έχει την δυνατότητα, να σπουδάζει, να ψηφίζει, να πολιτεύεται, να εργάζεται και να σταδιοδρομεί σε όποιον τομέα της επιτρέπουν οι ικανότητές της, να έχει οικογένεια και να ανατρέφει παιδιά παράλληλα με την επαγγελματική της εξέλιξη, και γενικότερα να έχει ίσα δικαιώματα και απολαβές με τον άνδρα. Άλλωστε ο Πλάτων στην "Πολιτεία" αναφέρει ότι "άνδρες και γυναίκες δεν διαφέρουν".(Μαριέττα Μ.)
 * Η θέση των γυναικών και στην οικογένεια αλλά και στην κοινωνία έχει αλλάξει ριζικά χάρη στις επιστημονικές και τεχνολογικές καταστάσεις, στην ολοένα και πιο αναπτυσσόμενη εκβιομηχάνιση, στις συνακόλουθες αλλαγές στην οικονομική και κοινωνική δομή, αλλά και στη διάδοση νέων ιδεολογιών.(Γιώργος Ν.)
 * Η κοινωνική της θέση είναι καλύτερη από πριν. Αυτό το κατόρθωσαν οι γυναίκες με πολλούς αγώνες και με υπομονή. Έτσι, οι γυναίκες διοργάνωσαν το φεμινιστικό κίνημα και ο ρόλος της γυναίκας τείνει να εξισωθεί με το ρόλο του άντρα στη σημερινή εποχή και προβλέπεται το μέλλον καλύτερο.(Γιώργος Ν.)
 * Το έργο της γυναίκας σήμερα είναι δυσκολότερο, αφού εκτός από εργαζόμενη είναι και νοικοκυρά και σύζυγος και μητέρα. Αυτό είναι πολύ κοπιαστικό και εξαντλεί τις δυνάμεις. Η θέση της γυναίκας αναμφισβήτητα έχει βελτιωθεί καθώς απέκτησε το δικαίωμα μόρφωσης, εργασίας και διεκδίκησης των δικαιωμάτων της. Παρόλα αυτά εξακολουθεί να υπάρχει διαχωρισμός ανάμεσα στα δύο φύλα.(Γιώργος Ν.)
 * Στην Ελλάδα οι γυναίκες απέκτησαν δικαίωμα ψήφου το 1952. (Μάνος Γ.)
 * Η πρώτη γυναίκα που διετέλεσε Υπουργός στην Ελλάδα, ήταν η Λίνα Τσαλδάρη που εξελέγη το 1956. (Μάνος Γ.)
 * Το 1906, η εφημερίδα dailymail ονόμασε με σκωπτική διάθεση τις φεμινίστριες «σουφραζέτες» (//suffrage//= δικαίωμα ψήφου). Ο όρος γρήγορα απέκτησε σημασία στρατιωτική, με τις γυναίκες να οργανώνουν παρελάσεις και να καθιερώνουν εμβλήματα. Σταδιακά κέρδισαν την προσοχή των ΜΜΕ και την αξιοποίησαν προς όφελός τους. (Ελευθερία Σ.)
 * Η πρώτη ευρωπαϊκή χώρα στην οποία καθιερώθηκε το δικαίωμα ψήφου για τις γυναίκες ήταν η Φινλανδία, το 1906. (Ελευθερία Σ.)
 * Στην Ελλάδα το αντίστοιχο βήμα έγινε το 1952, αν και οι γυναίκες είχαν ψηφίσει και τον Απρίλη του 1944, λίγο πριν από την απελευθέρωση της χώρας, για την ανάδειξη του Εθνικού Συμβουλίου για την μετέπειτα ελεύθερη Ελλάδα. (Ελευθερία Σ.)